ادبی - اجتماعی _خانواده گی _ فرهنگی _سیاسی

از آنجاییکه میدانیم همه انسانهای روی زمین دارای عقاید مختلف مذهبی بوده و هر طبقه و هر بخش ،نظریات و

افکار گذشته گان شانرا تعقیب نموده و آنرا به حیث یک عنعنه و رسوم خاص مذهبی میپندارند و از کلتور و فرهنگ اصیل خویش پیروی میکنند.

چه تاریخ هر ملتی را که در نظر بگیریم ؛ شاهد شهکار های ادبی و هنری بوده که با فرهنگ عامیانه همان  ملت رابطه ناگسستنی داشته و آیینه تمام نمای زنده گی فرهنگی همان جامعه است ،که شناخت دقیق این فرهنگ و کلتور ثقافت اصلی و جنبه های اصیل زنده گی بشری را تشکیل میدهد و هر اثر ادبی و هنری بر اساس فرهنگ گذشته گان شان استوار بوده و از آن سر چشمه میگیرد .

وقتی به فرهنگ یک جامعه نظر میاندازیم  در نخستین نگاه دانستنیهای پرارج و قیمتدار خلق یعنی فلکلور آن جامعه نظر ما را بخود جلب مینماید که از لابلای این دانستنیها ، میتوان جامعه و مردم را شناخت و درک موثق از آن دریافت نمود . از جمله دانستنیهای پربهای مردم ما یکی هم گرفتن نذر ها و نیاز ها است .

زنان افغانستان ، بخصوص زنان روستایی به امید حل مشکلات زنده گی و رفع احتیاجات مادی و معنوی نذری به گردن میگیرند و بعد از برآورده شدن حاجات ، رهایی از فقر و تنگدستی ،بازگشت مسافر به خانه خویش و غیره نیازها ، به دادن نذری که به گردن گرفته اند مبادرت میورزند.

ادای نذر با ذبح نمودن گوسفند یا پختن حلوا ،کاچی ، شله زرد یا سپید ،شیر برنج ،نان روغنی ،نان بی روغن ،تهیه کشمش نخود یارفتن به مزار های بزرگان ،دادن پول یا چیز دیگر صورت میگیرد .

اقسام نذر ها زیاد بوده و هر شخص نظر به ضم و ساحه دید و شرایط زنده گانی خویش هرکدام را در محل و وقت معین و با مراسم خاص ادا مینماید .

مردم ما عقیده دارند که اگر طفل شان در ابتدای تولد دارای موهای سفید بوده و یا ختنه شده باشد و دندانی در دهن داشته و یا دیگر علامات غیر معمولی در آنها دیده شود ؛ میگویند که طفل شان نذری بوده و باید نذری را که مادر در هنگام  بارداری خورده است ، داده شود.

بعضا اشخاصی استند که زبان ایشان شق شق بوده و تا اینکه نذر مورد نظر شان داده نشود ،در اینجنین اشخاص لکنت زبان به چشم میخورد .

همچنان مادرانی که اطفال شان قبل از ولادت ضایع میگردند ،نذری به گردن میگیرند که هرگاه طفل شان سالم تولد گردید،سر طفل را تراش کرده و صرف در قسمت وسطی سر چند تار موهای او را گذاشته و چوتی بافت مینمایند و تا سن هفت سالگی موهای او را به همین منوال گذاشته و لباسهای او را از دوکانهای هندوان توتکه (برای رد شگوم  گرفته میشود )میگیرند و یک گوش او را سوراخ نموده ، در آن حلقه مسی آویزان مینمایند ،و وقتی که طفل هفت ساله شد چوتی بافته شده را با ذبح نمودن گوسفند قطع مینمایند و از خداوند متعال برای طفل شان طول عمر میخواهند .

از جمله نذر ها یکی هم نذر لب آب یا لب جوی است که از قدیمی ترین نذر ها به شمار میرود ،این نذر از سعیدان سرخروی چون اما م حسین "رض"و حضرت محمد (ص) میباشد که یخاطر زیاد شدن روزی و سرخروی و وقار انسانها در این دنیا و آن دنیا گرفته میشود .

در این نذر نخست یکمقدار حلوای آردی را پخته کرده و بعدا بر روی پرفتوی آن حضرت و امام حسین "رض"فاتحه گردیده و دیگ حلوا را بر سر جوی و یا دریای روان میبرند و بزرگترین شخص خانواده هفت لقمه حلوا را خورده و هفت لقمه دیگر را در آب روان میاندازد و هر باریکه لقمه ها را میخورد و در آب روان میاندازد یکبار اللهم صلی الله  را میخواند و بعدا حلوای باقی مانده را در بین نان روغنی گذاشته و به اقارب و نزدیکان و همسایه گان تقسیم مینماید و سال به سال نذر لب آب را میدهد و سرخروی و عزت و وقار خویشرا از جانب رب العزت تمنا میکند به همین سلسله نذر برنج سفید  چنین است :

نذر برنج سفید در هر سال یکبار و درماه برات که ماه تولدی حضرت امام مهدی آخر زمان "رض " است گرفته میشود .

نذر گیرنده برنج سفید را بدون نمک در آب جوش داده و اقارب و نزدیکان خیشرا دعوت نموده و با ماست آنرا نوش جان مینمایند .

مردم ما به این عقیده اند که در این ماه زنده گی  و مرگ و طول عمر انسان تعیین میگردد و هر کس که این نذر را میگیرد . از دربار خداوند طول عمر خود و اولادهایش را از بارگاه خداوند متعال استدعا میکند .

و در هنگام نیت نذر این را میگویند که خداوندا  ! به حق حضرت امام مهدی آخر زمان یکسال دیگر نیز به عمرم اضافه نما و عمر یکساله امرا پر برکت و پر ایمان بساز .

+ نوشته شده در  شنبه سی و یکم شهریور 1386ساعت 10:52  توسط Nargis Hashimi  |